Zaznacz stronę

Artykuł 299 ksh zna każdy członek Zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, a w każdym razie powinien znać. Przepis ten przewiduje odpowiedzialność członków Zarządu takiej spółki za jej zobowiązania, w przypadku gdy egzekucja zobowiązań wobec spółki okazała się bezskuteczna. Tak, każdy menadżer co do zasady ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki, którą kieruje, jeżeli egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna i ta odpowiedzialność jest zasadą.

Oczywiście każda zasada ma swoje wyjątki. I tak też jest w tym przypadku. Członek zarządu nie jest bezbronny i prawo stwarza mu mechanizmy ochrony własnych interesów w celu uniknięcia tejże odpowiedzialności (w przeciwnym razie pewnie nie byłoby w ogóle śmiałków, którzy zdecydowaliby się podjąć funkcji członka zarządu). Zgodnie z paragrafem 2 art. 299 ksh, członek zarządu może się uwolnić od odpowiedzialności:

  • jeżeli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym samym czasie wydano postanowienie o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo o zatwierdzeniu układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu, albo
  • że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło nie z jego winy, albo
  • że pomimo niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewydania postanowienia o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo niezatwierdzenia układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu wierzyciel nie poniósł szkody.

Omówienie każdej z powyżej wskazanych przesłanek przekracza rozmiar tego postu,  ale jest jednak kwestia, na którą warto zwrócić uwagę. Chodzi o pierwszą z przesłanek czyli złożenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wydanie w tym czasie – a więc w owym właściwym czasie – postanowienia o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo postanowienia o zatwierdzeniu układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu.

Zostawiając na razie na boku pojęcie właściwego czasu, podkreślić należy, że o ile w przypadku wniosku o ogłoszenie upadłości, wystarczy aby we właściwym czasie został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości, to w przypadku postępowań restrukturyzacyjnych niezbędne jest, aby we właściwym czasie zostało wydane postanowienie o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo postanowienie o zatwierdzeniu układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Samo złożenie wniosku o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego albo zatwierdzenie układu we właściwym czasie nie wystarczy, aby chronić Zarząd przed odpowiedzialnością.  W tym czasie musi dojść do wydania wspomnianych postanowień.

Dlatego wykształciła się praktyka jednoczesnego składania wraz z wnioskiem o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, tak na wszelki wypadek gdyby się okazało, że we właściwym czasie sąd nie zdąży wydać postanowienia o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo o zatwierdzeniu układu.

Konkluzja: jeżeli członek Zarządu chce spać spokojnie, a z drugiej strony chce skorzystać z dobrodziejstwa restrukturyzacji, to we właściwym czasie powinien złożyć dwa wnioski równolegle: o otwarcie wskazanego postępowania restrukturyzacyjnego oraz o ogłoszenie upadłości. Natomiast zgodnie z art. 11 prawa restrukturyzacyjnego ten pierwszy co do zasady powinien być rozpoznany przed tym drugim co oznacza, że z jednej strony członek zarządu jest chroniony przed odpowiedzialnością, z drugiej, Spółka może przejść proces restrukturyzacji. A gdyby ta się nie powiodła, wówczas uruchomiony zostanie wniosek o ogłoszenie upadłości i na tej podstawie przeprowadzona upadłość.